КЛІНІКО-РЕНТГЕНОЛОГІЧНА ХАРАКТЕРИСТИКА ТА ЕФЕКТИВНІСТЬ ЛІКУВАННЯ МЕДИКАМЕНТОЗНО-РЕЗИСТЕНТНОГО ТУБЕРКУЛЬОЗУ ЛЕГЕНЬ У ХВОРИХ НА ФОНІ ВІЛ-ІНФЕКЦІЇ В УМОВАХ КРИЗОВИХ СИТУАЦІЙ

Автор(и)

DOI:

https://doi.org/10.11603/1681-2727.2025.4.15756

Ключові слова:

ВІЛ-інфекція, медикаментозно-стійкий туберкульоз легень, лікування, летальність

Анотація

Одним із клінічних викликів у лікуванні туберкульозу (ТБ) легень у пацієнтів із ВІЛ-інфекцією є атипова клінічна презентація недуги. Летальність при ТБ на фоні ВІЛ-інфекції є складним явищем, зумовленим синергічною взаємодією двох захворювань та низкою клінічних і соціально-економічних факторів.

Мета роботи – вивчити клініко-рентгенологічні особливості та ефективність лікування хворих із медикаментозно-резистентним туберкульозом (МРТБ) легень на фоні ВІЛ-інфекції в умовах кризових ситуацій.

Пацієнти і методи. Проаналізовані дані 70 хворих на медикаментозно-стійкий ТБ легень, які лікувалися в Запорізькому регіональному фтизіопульмонологічному клінічному лікувально-діагностичному центрі у 2020-2022 рр.

Результати. Пітливість у нічний час частіше спостерігалася у пацієнтів з ко-інфекцією ТБ/ВІЛ порівняно з пацієнтами лише з ТБ легень. У хворих переважають інфільтративні форми ТБ з деструкціями. Відзначається своєчасне призначення АРТ у ВІЛ-інфікованих, оптимізація інтегрованого лікування ТБ/ВІЛ, посилення підтримки прихильності до лікування, профілактика опортуністичних інфекцій, але залишається вищий відсоток невдач при лікуванні та летальних випадків.

Висновок. Актуальною залишається проблема поєднання медикаментозно-стійкого ТБ легень і ВІЛ-інфекції, тому важливим є підвищення ефективності лікування.

Біографії авторів

Т. К. Сагайдак, Запорізький державний медико-фармацевтичний університет

асистент кафедри фтизіатрії і пульмонології

Н. О. Скороходова, Запорізький державний медико-фармацевтичний університет

д. мед. наук, професорка, професорка кафедри фтизіатрії і пульмонології

Посилання

Chemych, M. D., Sosnovenko, D. S., & Yanchuk, S. M. (2021). Neuroimmunological changes in early diagnostics of HIV infection. Infectious Diseases, 3, 68–74. https://doi.org/10.11603/1681-2727.2021.3.12497 DOI: https://doi.org/10.11603/1681-2727.2021.3.12497

Hamada, Y., Getahun, H., Tadesse, B. T., & Ford, N. (2021). HIV-associated tuberculosis. International Journal of STD & AIDS, 32(9), 780–790. https://doi.org/10.1177/0956462421992257 DOI: https://doi.org/10.1177/0956462421992257

Sakhelashvili, M. I., Piskur, Z. I., Sakhelashvili-Bil, O. I., & Yurchenko, I. (2025). Course of HIV/AIDS-associated pulmonary tuberculosis by sensitivity of MBT strains. Infusion & Chemotherapy, 2, 13–19. https://doi.org/10.32902/2663-0338-2025-1-13-19 DOI: https://doi.org/10.32902/2663-0338-2025-1-13-19

Todoriko, L., Pidverbetskyi, O., Pidverbetska, O., & Shevchenko, O. (2024). Impact of military conflict in Ukraine on the achievement of the goals of the WHO “End TB” strategy. Infusion & Chemotherapy, 7(4), 28–34. https://doi.org/10.32902/2663-0338-2024-4-28-34 DOI: https://doi.org/10.32902/2663-0338-2024-4-28-34

Pikas, O. B., & Semeniuk, M. A. (2024). Clinical and epidemiological features of tuberculosis in Ukraine (Review). Tuberculosis, Lung Diseases, HIV Infection (Ukraine), 2, 93–98. https://doi.org/10.30978/TB2024-2-93 DOI: https://doi.org/10.30978/TB2024-2-93

Yang, N., He, J., Li, J., Zhong, Y., Song, Y., & Chen, C. (2023). Predictors of death among TB/HIV co-infected patients on tuberculosis treatment in Sichuan, China: A retrospective cohort study. Medicine (Baltimore), 102(5), e32811. https://doi.org/10.1097/MD.0000000000032811 DOI: https://doi.org/10.1097/MD.0000000000032811

Derseh, N. M., Agimas, M. C., Aragaw, F. M., Birhan, T. Y., Nigatu, S. G., Alemayehu, M. A., Tesfie, T. K., Yehuala, T. Z., Godana, T. N., & Merid, M. W. (2024). Incidence rate of mortality and its predictors among tuberculosis and human immunodeficiency virus coinfected patients on antiretroviral therapy in Ethiopia: Systematic review and meta-analysis. Frontiers in Medicine, 11, 1333525. https://doi.org/10.3389/fmed.2024.1333525 DOI: https://doi.org/10.3389/fmed.2024.1333525

Spooner, E., Reddy, S., Ntoyanto, S., Sakadavan, Y., Reddy, T., Mahomed, S., Mlisana, K., Dlamini, M., Daniels, B., Luthuli, N., Ngomane, N., Kiepiela, P., & Coutsoudis, A. (2022). TB testing in HIV-positive patients prior to antiretroviral treatment. International Journal of Tuberculosis and Lung Disease, 26(3), 224–231. https://doi.org/10.5588/ijtld DOI: https://doi.org/10.5588/ijtld.21.0195

Rahmadhani, W., Aprina, H., & Chamroen, P. (2025). Therapy duration, treatment fatigue from antiretrovirals, and adherence to antiretroviral therapy in people living with HIV: A cross-sectional study. Tuberculosis, Lung Diseases, HIV Infection (Ukraine), 2, 11–16. https://doi.org/10.30978/TB2025-2-11 DOI: https://doi.org/10.30978/TB2025-2-11

Lytvynenko, N. A., Senko, Y. O., Protsyk, L. M., Davydenko, V. V., Korotchenko, S. P., & Senko, T. V. (2021). Optimal methods of psychological support in patients with multidrug-resistant pulmonary tuberculosis and their effect on adherence to treatment. Tuberculosis, Lung Diseases, HIV Infection (Ukraine), 1, 67–75. https://doi.org/10.30978/TB2021-1-67 DOI: https://doi.org/10.30978/TB2021-1-67

Chaban, T. I., Bulda, V. I., Noreiko, S. B., Mialovytska, O. A., & Drevitska, O. O. (2025). The role of the family physician in refuting misconceptions in patients with tuberculosis (Review). Tuberculosis, Lung Diseases, HIV Infection (Ukraine), 2, 93–100. https://doi.org/10.30978/TB2025-2-93 DOI: https://doi.org/10.30978/TB2025-2-93

Ntsame Owono, M. M., Manomba Boulingui, C., Essomeyo Ngue Mebale, M., & Bouyou Akotet, M. K. (2025). Clinico-radiological characteristics and lethality of HIV-tuberculosis coinfection in the Infectiology ward of the Libreville University Hospital, Gabon. South African Journal of Infectious Diseases, 40(1), Article 695. https://doi.org/10.4102/sajid.v40i1.695 DOI: https://doi.org/10.4102/sajid.v40i1.695

##submission.downloads##

Опубліковано

2025-12-30

Як цитувати

Сагайдак, Т. К., & Скороходова, Н. О. (2025). КЛІНІКО-РЕНТГЕНОЛОГІЧНА ХАРАКТЕРИСТИКА ТА ЕФЕКТИВНІСТЬ ЛІКУВАННЯ МЕДИКАМЕНТОЗНО-РЕЗИСТЕНТНОГО ТУБЕРКУЛЬОЗУ ЛЕГЕНЬ У ХВОРИХ НА ФОНІ ВІЛ-ІНФЕКЦІЇ В УМОВАХ КРИЗОВИХ СИТУАЦІЙ. Інфекційні хвороби, (4), 39–45. https://doi.org/10.11603/1681-2727.2025.4.15756

Номер

Розділ

Оригінальні дослідження